|
SPORDA ANİ ÖLÜM
Paintball oyunu sırasında 20 yaşındaki
Sercan Cömert
isimli gencin ölümü üzerine sporda ani ölüm konusu yeniden gündeme
geldi. Sporda ani ölüm vakalarının önlenmesi açısından; kamuoyunun,
sporcunun, antrenörün ve yöneticilerin bilgilendirilmesinin önem
taşıdığını düşünüyoruz.
Görülme Sıklığı:
Sportif aktivite sırasında yaşanan ani ölümlerin büyük kısmı kardiyak
kökenlidir. Sporcularda ani kardiyak ölüm oranı, değişik istatistik
kaynaklarına göre, 1/100.000 ile 1/10.000 arasındadır.
Bu
çok yüksek bir oran olmamakla birlikte genç yaşlarda ölümlerin olması
yada naklen yayınlar sırasında üst düzeyde sporcuların izleyicilerin
gözleri önünde ölmesi konunun daha trajik olarak algılanmasına yol
açmaktadır. 30 yaş altında hipertrofik
kardiyomiyopati ilk sırada yer alırken 30
yaş üzerinde koroner arterlerin anomalileri ve arteriosklerotik
kalp patolojileri yer alır. Yapılan
geniş çaplı bir araştırmada ani kardiyak ölümlerden sorumlu
patolojilerin sıklık sırası; hipertrofik kardiyomiyopati, koroner
anomali, aort rüptürü, sol anterior inen koroner arter anomalisi, aort
stenozu, aritmojenik sağ ventrikül displazisi, dilate kardiyomiyopati,
miyokardit, koroner arter hastalığı, mitral valv prolapsusu ve kardiyak
dışı nedenler olarak bulunmuştur.
Risk Grubu:
Sigara
kullananlar, şeker hastalığı, hipertansiyon, kolesterol ve trigliserid
yüksekliği, doğumsal kalp rahatsızlığı olan sporcular, egzersiz
sırasında ya da sonrasında bayılma, baş dönmesi ve göğüs ağrısı şikayeti
olan sporcular ile ailesinde ya da yakın akrabalarında kalp problemine
bağlı ölüm ya da 50 yaşından önce ani ölüm vakası olan sporcular risk
altındadır.
Korunma:
Spora yeni başlayanlarda, sezon öncesi dönemde ve özellikle 35 yaşın
üzerindeki sporcularda mutlaka sporcu muayenesi yapılması gerekir.
Sporda ani ölüm vakalarını önlenebilmesi için bu taramaların yapılması
faydalıdır. Sporcu muayenesinde ilk adım hastalık hikayesi alarak risk
faktörlerinin belirlenmesi, fizik muayene, tam kan ve rutin biyokimyasal
tetkikler, akciğer grafisi ve kalp elektrosu (EKG) çekilmesidir.
Hipertrofik kardiyomiyopatiyi belirlemede en önemli tetkik EKO’ dur. İlk
adımda ciddi bir problem tespit edilen sporcularda ve riskli grupta; EKO
ve Eforlu EKG tetkiklerinin yapılmasını önerilmektedir. Gerekirse Holter,
MR, miyokart perfüzyon sintigrafisi, koroner anjiyografi, elektro
fizyolojik çalışma ve genetik araştırma yapılarak patoloji
aydınlatılmaya çalışılır.
Saygılarımızla,
Türkiye Spor
Hekimleri Derneği
Detaylı bilgi
için Doç.Dr.Erdem Kaşıkcıoğlu'nun ''Sporcularda Kardiyak Sebepli Ani
Ölüm''
başlıklı ders notlarına buradan ulaşabilirsiniz.
(.pdf
1.378Kb)
Kaynaklar
1.Pela G,
Bruschi G, Montagna L, Manara M, Manca C. Left and Right Ventricular
Adaptation Assessed by Doppler Tissue Echocardiography in Athletes. J Am
Soc Echocardiogr. 17(3):205-11, 2004
2. Beckerman J,
Wang P, Hlatky M. Cardiovascular Screening of Athletes. Clin J Sport Med.
14(3):127-33, 2004.
3. Sarto P, Merlo
L, Noventa D, Basso C, Pelliccia A, Maron BJ. Electrocardiographic
Changes Associated with Training and Discontinuation of Training in an
Athlete with Hypertrophic Cardiomyopathy.Am J Cardiol: 93(4): 518-9,
2004.
4. Rich BS, Havens
SA. The Athletic Heart Syndrome. Curr Sports Med Rep. 3(2):84-8, 2004.
5. Fragard R: Athlete’s Heart. Heart 89:1455-1461, 2003.
6. Futterman LG,
Myerburg R. Sudden Death in Athletes: an Update. Sports Med. 26(5):
335-50, 1998.
7. Maron BJ,
Wolfson JK, Ciro E, Spirito P. Relation of Electrocardiographic
Abnormalities and Patterns of Left Ventricular Hypertrophy Identified by
2-Dimensional Echocardiography in Patients with Hypertrophic
Cardiomyopathy. Am J Cardiol 51(1):189-94, 1983
|
